تحلیل جامع عرضه، تقاضا و قیمتها
بازار جهانی خاک فسفات و اسید فسفریک در ماههای پایانی سال ۱۴۰۴ وارد مرحلهای شده که دیگر نمیتوان آن را صرفاً یک رکود فصلی دانست. مجموعهای از عوامل ساختاری شامل محدودیت عرضه، اختلالهای لجستیکی، تمرکز تولید در چند کشور خاص و سیاستهای تجاری جدید باعث شدهاند تعادل سنتی بازار برهم بخورد و قیمتها مسیر جدیدی را دنبال کنند.
تصویر کلی بازار جهانی
در حالی که تقاضای جهانی برای کودهای فسفاته همچنان پابرجاست، عرضه خاک فسفات در بسیاری از مناطق با محدودیت روبهرو شده است. کاهش صادرات چین، اختلالهای لجستیکی در پاکستان، و تمرکز تولید در کشورهای معدود، بازار را وارد فاز رقابتیتری کرده است. همین موضوع باعث شده خریداران بهجای قیمت، بیش از هر زمان دیگری به کیفیت، منشأ و زمان تحویل توجه کنند.
وضعیت منطقهای بازار خاک فسفات
جنوب شرق آسیا؛ بازار تشنه و وابسته
کشورهای جنوب شرق آسیا در ماههای اخیر با کمبود محسوس عرضه مواجه بودهاند. واردات خاک فسفات از پاکستان بهدلیل مشکلات لجستیکی، اعتصابات حملونقل و محدودیتهای عملیاتی کاهش یافته و هنوز به وضعیت پایدار بازنگشته است.
ویتنام بهعنوان یکی از بزرگترین واردکنندگان منطقه، طی ۱۰ ماه نخست سال ۲۰۲۵ بیش از ۴۲۲ هزار تن خاک فسفات وارد کرده که در مقایسه با سال گذشته جهش چشمگیری محسوب میشود. تنها در ماه اکتبر، واردات به ۱۵۴ هزار تن رسید؛ رقمی بیسابقه که نشاندهنده وابستگی شدید این کشور به منابع خارجی، بهویژه مصر است.
پاکستان؛ گلوگاه عرضه منطقهای
پاکستان همچنان یکی از نقاط بحرانی زنجیره تأمین محسوب میشود. اگرچه اعتصابات حملونقل در اواخر سال پایان یافت، اما اثرات آن بر موجودیها ادامه دارد. کاهش تولید داخلی، مشکلات لجستیکی و تاخیر در صادرات باعث شده عرضه خاک فسفات از این کشور با ناپایداری همراه باشد و بازارهای مقصد، بهویژه در جنوب شرق آسیا، با ریسک تأمین روبهرو شوند.
الجزایر؛ تولیدکنندهای با نقش رو به رشد
شرکت دولتی Somiphos الجزایر در سال ۲۰۲۵ تولیدی در حدود ۱.۷ میلیون تن خاک فسفات ثبت کرده است. این کشور بهتدریج در حال تثبیت جایگاه خود بهعنوان یکی از بازیگران کلیدی تأمین خاک فسفات در بازار مدیترانه و اروپا است.
هند؛ بازیگر تعیینکننده بازار جهانی
هند همچنان مهمترین عامل جهتدهنده به قیمتهای جهانی خاک فسفات و اسید فسفریک محسوب میشود.
خاک فسفات
قیمتهای وارداتی هند بسته به گرید و منشأ تفاوت معناداری دارد:
-
گریدهای پایینتر (۲۶–۲۸٪ P₂O₅) از پاکستان و مصر: حدود ۸۰ تا ۱۱۵ دلار بهازای هر تن CFR
-
گریدهای بالاتر از مراکش و اردن: با حاشیه قیمتی قابل توجه نسبت به منابع آسیایی
اسید فسفریک
در بازار اسید فسفریک، شرکت JPMC اردن نقش مرجع قیمتگذاری را ایفا میکند. این شرکت طبق روال سالهای گذشته، مذاکرات قراردادهای سهماهه نخست ۲۰۲۶ را زودتر از سایر تولیدکنندگان آغاز کرده است.
در این بازار دو دیدگاه متضاد وجود دارد:
-
تولیدکنندگان: خواهان افزایش قیمت بهدلیل رشد بهای گوگرد و هزینههای تولید هستند.
-
واردکنندگان هندی: خواهان کاهش قیمت با استناد به افت قیمت DAP در بازار جهانی میباشند.
این تقابل، فضای مذاکرات را شکننده کرده و احتمال نوسان قیمتی در سهماهه نخست ۲۰۲۶ را افزایش داده است.
جمعبندی و چشمانداز بازار
بازار جهانی خاک فسفات در آستانه ورود به فازی جدید قرار دارد؛ فازی که در آن دسترسی به منبع، کیفیت محصول و زمان تحویل نقشی پررنگتر از گذشته ایفا میکنند. کاهش عرضه از سوی برخی تولیدکنندگان سنتی، در کنار فشار تقاضا از سوی آسیا، زمینه را برای تداوم قیمتهای بالا فراهم کرده است.
در چنین شرایطی، فعالانی که زنجیره تأمین متنوع، دسترسی به منابع قابل اتکا و درک دقیق از تحولات منطقهای دارند، مزیت رقابتی معناداری خواهند داشت.
خاک فسفات چیست؟
خاک فسفات (Phosphate Rock) مادهای معدنی حاوی غلظت قابل توجهی از پنتا اکسید فسفر (P₂O₅) است که از آن برای تولید انواع کودهای فسفاته و محصولات شیمیایی استفاده میشود. این ماده عمدتاً از معادن رسوبی استخراج میشود و بسته به منبع استخراج، دارای عیارهای مختلفی مانند ۲۶٪، ۲۸٪، ۳۰٪ و حتی بالاتر است.
از لحاظ ژئوشیمیایی، خاک فسفات معمولاً حاوی ترکیباتی از آپاتیت است که در کنار عناصر دیگری مانند کلسیم، منیزیم، آهن و گاهی عناصر کمیاب قرار دارد. کیفیت و خلوص این خاک تأثیر مستقیمی بر بهرهوری فرآیندهای شیمیایی و کشاورزی دارد، به همین دلیل انتخاب منبع مناسب از اهمیت بالایی برخوردار است.
کاربردهای خاک فسفات چیست؟
خاک فسفات کاربردهای گستردهای در صنایع مختلف دارد، از جمله:
۱. تولید کود شیمیایی
بیش از ۸۰٪ خاک فسفات استخراجشده در جهان به تولید کودهایی نظیر: DAP (دیآمونیوم فسفات)، MAP (مونوآمونیوم فسفات)، TSP (تریپل سوپرفسفات) اختصاص مییابد که در بهبود حاصلخیزی خاک و افزایش عملکرد محصولات کشاورزی نقش کلیدی دارند.
۲. تولید اسید فسفریک
خاک فسفات بهعنوان ماده اولیه اصلی در تولید اسید فسفریک صنعتی و خوراکی استفاده میشود که خود ماده پایه در بسیاری از محصولات شیمیایی و دارویی است.
۳. کاربردهای صنعتی و غذایی
در صنایع شویندهها، خوراک دام و طیور، تولید فلزات خاص مواد شیمیایی سرامیکی، فسفاتهای مشتقشده از خاک نقش کاربردی و اقتصادی مهمی دارند.
ما در تجارت بین المللی مفید چه خدماتی در زمینه تامین خاک فسفات ارائه میدهیم؟
در بازار پیچیده و در حال تحول مواد معدنی، ما با شناخت دقیق از زنجیره تأمین بینالمللی، به مشتریان خود خدمات تأمین حرفهای خاک فسفات با کیفیت و از کشورهای تولید کننده سطح اول جهان ارائه میدهیم:
تأمین خاک فسفات از کشورهای معتبر تولیدکننده
ما با دسترسی مستقیم به منابع اصلی در اردن، مصر، سوریه و دیگر مبادی فعال، امکان انتخاب بهترین کیفیت متناسب با نیاز شما را فراهم میکنیم.
امکان تأمین در احجام مختلف
چه بهدنبال خرید پارتهای کوچک برای آزمایش یا مصرف محدود باشید، یا نیازمند احجام انبوه و پشتیبانی در مقیاس صنعتی، تیم ما زیرساخت لازم برای پاسخگویی کامل دارد.
بستهبندیهای متنوع و سفارشی
محصولات قابل ارائه در انواع بستهبندیهای فلهای، جامبوبگ، کیسه ۵۰ کیلویی یا بستهبندی اختصاصی طبق درخواست مشتری هستند.
ارسال و تحویل امن، شفاف و مقرونبهصرفه
با همکاری با شرکتهای حملونقل دریایی و ترخیص حرفهای، ما تضمین میکنیم خاک فسفات مورد نیاز شما در کوتاهترین زمان و با شفافترین فرآیند بهدستتان برسد.
تماس با ما:
برای دریافت مشاوره تخصصی، تحلیل اختصاصی بازار، یا تأمین خاک فسفات از منابع مختلف، با ما در ارتباط باشید.
